Temat: Przewodnik - jak zgłosić dyskryminację Seniora do Rzecznika Praw Obywatelskich?

Jak zgłosić dyskryminację seniora

1. Sprawdź, czy to może być dyskryminacja.

To sytuacja, gdy jesteś gorzej traktowany z powodu wieku, np.:
odmowa usługi, kredytu, leczenia „bo wiek”
brak możliwości załatwienia spraw bez internetu
gorsze traktowanie w urzędzie lub przychodni
zwolnienie z pracy tylko z powodu wieku
brak dostępu do świadczeń lub programów
Jeśli czujesz niesprawiedliwość → warto zgłosić.

2. Zbierz podstawowe informacje

Nie potrzebujesz skomplikowanych dokumentów. Wystarczy:
- kto Cię potraktował niesprawiedliwie,
- kiedy to się wydarzyło,
- co dokładnie się stało,
- dlaczego uważasz, że powodem był wiek,
Opcjonalnie:
pisma, decyzje, e-maile,
notatki z rozmów,
świadkowie,

3. Opisz sytuację prostym językiem

Najważniejsze: fakty + Twoje odczucia.

Schemat opisu:
- co się wydarzyło
- dlaczego to było krzywdzące
- dlaczego uważasz to za dyskryminację
- o co prosisz RPO

4. Wyślij zgłoszenie

Możesz:
- wysłać list,
- wysłać e-mail,
- wypełnić formularz online
- zadzwonić na infolinię

PRZYKŁAD ZGŁOSZENIA

Przykład 1. Bank

Temat: Wniosek o pomoc – dyskryminacja ze względu na wiek

Imię i nazwisko, adres kontaktowy, telefon

Szanowni Państwo,

zwracam się z prośbą o pomoc w sprawie, która w mojej ocenie stanowi dyskryminację ze względu na wiek. W dniu 10 kwietnia 2026 r. zgłosiłem się do banku w celu uzyskania kredytu gotówkowego. Pracownik poinformował mnie, że bank „nie udziela kredytów osobom w moim wieku” i odmówił przyjęcia wniosku, mimo że posiadam stały dochód z emerytury. Poczułem się potraktowany niesprawiedliwie i poniżony. Uważam, że odmowa nastąpiła wyłącznie z powodu mojego wieku, a nie sytuacji finansowej. Zwracam się z uprzejmą prośbą o zbadanie mojej sprawy, sprawdzenie, czy doszło do naruszenia moich praw i podjęcie ewentualnej interwencji. Będę wdzięczny za pomoc i wskazanie dalszych kroków.

Z poważaniem

Przykład 2. Dom Pomocy Społecznej
Temat: Naruszenie praw mieszkańca DPS

Imię i nazwisko, adres kontaktowy, telefon

Szanowni Państwo,

mój bliski przebywa w domu pomocy społecznej W dniu 10.04.2026 r. z informacji, które posiadam wynika, że: ogranicza się mu kontakt z rodziną, ignoruje zgłaszane potrzeby zdrowotne traktuje w sposób poniżający. Obawiam się o nieposzanowanie jego godności i praw jako osoby starszej. Proszę o sprawdzenie sytuacji i podjęcie działań.

Z poważaniem

Przykład 3. Przychodnia / lekarz – tylko rejestracja online

Temat: Wniosek o pomoc - brak możliwości rejestracji seniorów – podejrzenie dyskryminacji

Szanowni Państwo,

zwracam się z prośbą o pomoc w sprawie utrudnionego dostępu do świadczeń zdrowotnych. W przychodni w dniu 10 kwietnia 2026 r. poinformowano mnie, że zapisy do lekarza odbywają się wyłącznie przez internet. Nie posiadam komputera ani umiejętności korzystania z systemów elektronicznych. Odmówiono mi rejestracji osobistej i telefonicznej. W praktyce zostałem pozbawiony możliwości skorzystania z opieki medycznej. Uważam, że taka organizacja zapisów wyklucza osoby starsze i stanowi przejaw dyskryminacji ze względu na wiek. Proszę o zbadanie sprawy i podjęcie interwencji.

Z poważaniem 

Wskazówki, które zwiększają skuteczność zgłoszenia

• pisz konkretnie i krótko
  - podawaj daty i miejsca
  - unikaj emocjonalnych ocen – skup się na faktach
  - jeśli masz dokumenty → dołącz kopie
  - napisz, czego oczekujesz (np. interwencji)

Pamiętaj
Nie musisz być pewny, że to dyskryminacja.
Wystarczy, że czujesz niesprawiedliwość – RPO sprawdzi resztę.

Jak zgłosić dyskryminację przez telefon

1. Początek rozmowy „Dzień dobry, chciałbym/chciałabym zgłosić sprawę dotyczącą możliwej dyskryminacji ze względu na wiek i poprosić o pomoc Rzecznika Praw Obywatelskich.”

2. Krótko przedstaw sytuację (3–4 zdania) Powiedz według schematu:
- co się stało?
- gdzie?
- dlaczego uważasz, że to przez wiek?

Przykład:

„W przychodni odmówiono mi rejestracji, bo zapisy są tylko przez internet. Nie mam komputera i nie zaproponowano żadnej innej możliwości. Czuję, że jako osoba starsza zostałem wykluczony.”

3. Powiedz, co było dla Ciebie krzywdzące. Przykładowe zdania:
„Poczułem się potraktowany gorzej niż młodsze osoby.”
„Zostałem pozbawiony możliwości skorzystania z usługi.”
„Uważam, że naruszono moją godność.”
Wystarczy jedno zdanie.

4. Powiedz, czego oczekujesz.

Najważniejsze zdanie.
„Chciałbym/chciałabym zapytać, czy mogę złożyć oficjalny wniosek i jakie są dalsze kroki.”
Możesz też dodać:
„Proszę o wskazówki, co powinienem zrobić.”
„Czy Rzecznik może zająć się moją sprawą?”

5. Przygotuj podstawowe dane o które mogą zapytać i miej je pod ręką: 
- imię i nazwisko
- miejscowość
- telefon lub e-mail
- nazwę instytucji, której dotyczy sprawa przybliżoną datę zdarzenia

Nie musisz znać przepisów ani mieć dokumentów.

Gotowe zdanie na koniec rozmowy
Możesz zakończyć tak:
„Dziękuję za pomoc i wskazówki. Przygotuję wniosek zgodnie z otrzymanymi informacjami.”

Wskazówki, które pomagają
- mów spokojnie i krótko,
- nie używaj języka prawniczego,
- skup się na faktach,
- nie stresuj się – to normalne zgłoszenie obywatelskie.